Yapay zekâ teknolojilerinin çocuklar ve gençler arasındaki kullanımı hızla artarken, 12 Ağustos Uluslararası Gençlik Günü kapsamında New York’taki Birleşmiş Milletler (BM) Genel Merkezi’nde gençlerin yapay zekâ politikalarına katılımının ele alındığı bir zirve düzenlendi.

12 Ağustos’ta gerçekleştirilen Youth and AI Summit’e dünyanın farklı bölgelerinden 600’den fazla genç katıldı. Zirvede yapay zekânın Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri’ne nasıl katkı sağlayabileceği ve yapay zekâ yönetişiminde gençlerin rolü tartışıldı.

Zirve, International Organization of Youth (IOY) tarafından düzenlendi. Etkinlikte gerçekleştirilen görüşmeler ve atölyelerin ardından delegeler, Gençlerin Önderliğinde Yapay Zekâ Politikası ve Yönetişim Bildirgesi’ni (Youth-led Declaration on AI Policy and Governance) sundu. Bildirgenin, özellikle Küresel Dijital Mutabakat kapsamında yürütülen yapay zekâ yönetişimi tartışmalarına gençlerin görüşlerini taşımayı amaçladığı belirtildi.

Etkinlik, Birleşmiş Milletlerin yapay zekâ konusunda gençlerin karar alma süreçlerine katılımını artırmaya yönelik çalışmalarının devamı niteliğinde gerçekleştirildi. Bu çalışmalar arasında Yapay Zekâ Yönetişimi Küresel Diyaloğu, Uluslararası Telekomünikasyon Birliği (ITU) Genel Sekreteri Gençlik Danışma Kurulu ve Bilim, Teknoloji ve İnovasyon Forumu da yer alıyor.

BM Gençlik İşleri Genel Sekreter Yardımcısı Felipe Paullier, zirvede gençlerin yapay zekânın uzun vadeli sonuçlarından en fazla etkilenecek gruplardan biri olduğunu belirterek, gençlerin bu konudaki politika tartışmalarına daha erken ve anlamlı biçimde dâhil edilmesi gerektiğini söyledi.

Paullier, gençlerin bazı politika tartışmalarına yalnızca belirli aşamalarda dâhil edilmesinin yeterli olmadığını, gençlerin süreçlerin başlangıcından itibaren görüşlerinin alınması gerektiğini ifade etti.

Dominika’nın BM nezdindeki temsilcisi Philbert Aaron da yapay zekâ yönetişiminin yalnızca teknolojiyle ilgili bir konu olmadığını belirterek, bunun güç, fırsat, kültür ve geleceğin nasıl şekillendirileceğiyle de ilgili olduğunu söyledi.

Zirvede, yapay zekânın farklı ülkeler ve toplumlar üzerindeki etkileri de ele alındı. Bahamalar ve Dominika’nın yanı sıra Pakistan ve Tonga gibi ülkelerden temsilciler etkinlikte yer aldı. Gelişmekte olan ülkelerin yapay zekâdan yararlanabilmesi için altyapı, bilişim kapasitesi, beceriler, finansman ve bilgiye erişim gibi alanlardaki farklılıklara dikkat çekildi.

Pakistan’ın Belucistan eyaletinin Valisi Şeyh Jaffar Khan Mandokhail, teknolojik gelişmenin tek başına toplumsal gelişmeye dönüşmeyeceğini, gelişmekte olan ülkelerin gerekli altyapı ve kapasiteye erişememesi durumunda yapay zekânın mevcut eşitsizlikleri artırabileceğini söyledi.

Paullier ise yapay zekâ geliştirme faaliyetlerinin ağırlıklı olarak yüksek gelirli ülkelerde bulunan büyük şirketlerin kontrolünde olmasının kapsayıcılık açısından sorun oluşturduğunu belirterek, yapay zekâ yönetişiminin daha geniş bir katılıma dayanması gerektiğini ifade etti.

Zirvede ayrıca yapay zekânın gençlerin çalışma hayatı üzerindeki olası etkileri de gündeme geldi. Uluslararası Çalışma Örgütü’nün (ILO) Ağustos 2026’da yayımladığı rapora göre, 15-29 yaş grubundaki gençlerin sahip olduğu işlerin yüzde 6,1’i yapay zekâya bağlı değişimlere yüksek düzeyde maruz kalan meslekler arasında bulunuyor. Bu mesleklerin önemli bir bölümünün özellikle büro ve idari işler gibi orta beceri gerektiren alanlarla örtüştüğü belirtiliyor. Buna karşılık bilim, sağlık ve mühendislik gibi bazı bilgi yoğun teknik alanlarda talebin artmaya devam ettiği ifade ediliyor.

ILO, yapay zekânın gençlerin istihdamı üzerindeki doğrudan etkisinin henüz net olmadığını belirtirken, eğitim, beceri geliştirme, yaşam boyu öğrenme ve sosyal korumaya yatırım yapılmasının önemine dikkat çekiyor.

Zirvede de gençlerin yapay zekânın çalışma hayatındaki etkilerine hazırlanması, yeni beceriler kazanması ve yapay zekâ politikalarının oluşturulmasında daha fazla söz sahibi olması gerektiği vurgulandı.

KAYNAKCA:

UN News. (2026, August 12). Youth advocates gather in New York to launch new AI standards. United Nations.