
Genç Mühendislerden Çığır Açan Proje
Havacılık sektöründe güvenliği artırmaya yönelik yenilikçi bir proje, dünya çapında büyük ilgi uyandırıyor. “Project Rebirth” adı verilen konsept, uçaklara dev hava yastıkları entegre ederek kazalarda hayatta kalma şansını artırmayı hedefliyor. Özellikle büyük felaketlere sahne olan uçak kazalarının ardından, genç mühendislerin bu girişimi umut verici bir adım olarak görülüyor.
Dubai’deki Birla Institute of Technology and Science öğrencileri Eshel Wasim ve Dharsan Srinivasan tarafından geliştirilen proje, bu yıl prestijli James Dyson Ödülü’nün finalistlerinden biri oldu. Genç mühendisler, projelerini “ilk yapay zekâ destekli kaza sonrası hayatta kalma çözümü” olarak tanımlıyor. İlham kaynağı ise 12 Haziran 2025’te Ahmedabad’dan kalktıktan kısa süre sonra düşen Air India uçağı oldu. Yakıt akışı kesilen uçak 260 kişinin ölümüne yol açmış, bu olay proje ekibini derinden etkilemişti.

Yapay Zekâ Destekli Dev Hava Yastıkları
Sistem, uçakların burun, gövde ve kuyruk bölgelerine entegre edilen dev hava yastıklarından oluşuyor. Yapay zekâ destekli sensörler, uçağın irtifasını, hızını, motor durumunu, yönünü ve pilot tepkilerini anlık olarak takip ediyor. Çarpışmanın kaçınılmaz olduğu tespit edildiğinde, hava yastıkları iki saniyeden kısa sürede açılarak uçağı dev bir “koruyucu koza” içine alıyor.
Çok katmanlı kumaştan üretilen bu yastıklar darbeyi emiyor, motorlar çalışıyorsa ters itiş sistemi, çalışmıyorsa gaz iticiler devreye girerek inişi yavaşlatıyor. Ayrıca koltuk ve kabin duvarlarındaki özel sıvılar çarpışma anında sertleşerek yolcuları ek bir kalkanla koruyor.
Havacılık Güvenliğinde Yeni Dönem
Projenin en dikkat çeken yönlerinden biri, mevcut uçaklara da eklenebilir olması. Mühendisler, sistemin yalnızca kazaları önlemeye değil, tüm ihtimaller tükendiğinde bile yolcuların hayatta kalmasını garanti etmeye odaklandığını vurguluyor. Bu yönüyle “Project Rebirth”, havacılık güvenliği alanında devrim yaratma potansiyeline sahip.
James Dyson Ödülü’nün 20 finalist listesi 15 Ekim’de açıklanacak. 5 Kasım’da ise kazanan proje 30 bin sterlinlik ödül alacak ve bu destekle girişim kurma imkânı elde edecek. Finalistler arasında ayrıca 3D yazıcıyla üretilmiş yapay resif, taşınabilir şırınga sterilizasyon cihazı, susuz çalışan kompost tuvalet ve tarım atıklarından hijyenik ped üretimi gibi çevre ve sağlık odaklı projeler de yer alıyor.





